Энэ удаагийн харьцуулалтаар зөвхөн аль банкны ашиг өссөнийг хараад зогсохгүй. Миний төсөөлөлтэй харьцуулахад аль банк илүү сайн ажилласан, орлогын өсөлт ашигт ажиллагаанд хэрхэн нөлөөлсөн, зээлийн эрсдэл болон хувьцааны үнэлгээний хувьд ямар ялгаа байгааг авч үзнэ.

Энэ удаагийн дугаараар:

  • Голомт банкны цэвэр ашиг төсөөллөөс 44.3%-иар давсан нь юу гэсэн үг вэ?

  • Хаан банк болон ХХБ-ны хүүгийн орлого хүлээлтээс давсан ч цэвэр ашиг яагаад төсөөлөлд хүрсэнгүй вэ?

  • Төрийн банкны үр дүн яагаад онцгой анхаарал татаж байна вэ?

  • Таван банкны зээлийн эрсдэл, ашигт ажиллагаа болон P/B үнэлгээ хөрөнгө оруулагчдад юу хэлж байна вэ?

    💡Хөрөнгийн захын талаар илүү мэдлэг мэдээлэлтэй болохыг хүсэж байвал нийтлэлийн төгсгөлөөс олж аваарай👇

1. Төсөөлөл ба бодит үр дүн: Аль банк хүлээлтээ давсан бэ?

Эхлээд банк тус бүрийн тайланг өөрийн төсөөлөлтэй харьцуулъя. Энд нэг чухал ялгаа бий: банкны бодит үр дүн хүлээлтээс давсан эсэх нь өмнөх оны мөн үеэс хэр өссөнөөс өөр хэмжүүр юм.

Голомт банк: Хамгийн том эерэг зөрүү

Голомт банкны III улирлын тайлангаас хамгийн их анхаарал татсан үзүүлэлт нь цэвэр ашиг төсөөллөөс 44.3%-иар давсан явдал байлаа. Мөн хүүгийн орлого төсөөллөөс 13%-иар өндөр гарсан.

Энэ нь зөвхөн орлогын түвшин бус, цэвэр ашгийн гүйцэтгэл ч хүлээлтээс сайн байсныг харуулж байна.

Гэхдээ хөрөнгө оруулагчийн хувьд дараагийн асуулт нь: энэ эерэг зөрүү юунаас үүсэв? Үндсэн үйл ажиллагааны орлогоос уу, зардлын өөрчлөлтөөс үү, эсвэл нэг удаагийн нөлөөлөл байсан уу? Үүнийг тогтоохын тулд хүүгийн зардал, эрсдэлийн сан болон бусад орлого, зардлыг цаашид нарийвчлан шалгах шаардлагатай.

Хаан банк: Орлого сайн ч ашиг төсөөлөлд хүрсэнгүй

Хаан банкны хүүгийн орлого төсөөллөөс 12%-иар давсан боловч цэвэр ашиг 7.6%-иар доогуур гарлаа.

Энэ бол орлогын өсөлт ба ашигт ажиллагаа ижил зүйл биш гэдгийг харуулсан жишээ юм. Банк төсөөлснөөс илүү хүүгийн орлого олсон ч уг орлогын хэдэн хувь нь эцсийн ашиг болж үлдсэнийг тусад нь шинжлэх шаардлагатай.

Ийм зөрүү гарсан үед хүүгийн зардал, үйл ажиллагааны зардал, зээлийн эрсдэлийн сан болон бусад орлого, зардлыг шалгах нь зүйтэй. Гэхдээ эдгээрийн аль нэгийг дангаар нь шалтгаан гэж үзэхэд одоогийн харьцуулалт хангалтгүй.

ХасБанк: Орлогоос гадна ашгийн гүйцэтгэлийг анхаарах хэрэгтэй

ХасБанкны хувьд ч төсөөлөл болон бодит үр дүнг тус тусад нь авч үзэх шаардлагатай. Тайлангийн гүйцэтгэлийг үнэлэхдээ хүүгийн орлого, цэвэр ашиг, жилийн өсөлт болон зардлын өөрчлөлтийг ялгаж харах нь чухал.

Ялангуяа орлого өсөж байгаа ч зардал түүнээс хурдан өсөж байгаа эсэх нь ашигт ажиллагааны цаашдын төлөвт нөлөөлнө. Тиймээс нэг үзүүлэлтээр банкны нийт гүйцэтгэлийг дүгнэхээс зайлсхийх хэрэгтэй.

2. Таван банкныг хооронд нь харьцуулахад юу харагдаж байна вэ?

Төсөөллөөс давсан эсэх нь нэг хэмжүүр. Харин банкуудын бизнесийн чанарыг хооронд нь харьцуулахад өөр хэд хэдэн үзүүлэлт хэрэгтэй.

Нэгдүгээрт: Хүүгийн орлого ба цэвэр ашиг

Хүүгийн орлого нь банкны үндсэн үйл ажиллагааны хэмжээг илэрхийлдэг ч дангаараа ашигт ажиллагааг бүрэн харуулахгүй.

Энэ удаагийн тайланд Голомт банк, Төрийн банкны цэвэр ашиг төсөөллөөс давсан бол Хаан банк, ХХБ-ны хувьд хүүгийн орлого сайн гарсан ч цэвэр ашиг төсөөлөлд хүрсэнгүй.

Эндээс нэг чухал ялгаа харагдана. Илүү их орлого олдог банк заавал илүү үр ашигтай ажилладаг гэсэн үг биш. Орлогын хэмжээнээс гадна хүүгийн зардал, үйл ажиллагааны зардал, зээлийн эрсдэлийн зардал зэргийг хамтад нь шинжлэх шаардлагатай.

Хоёрдугаарт: Ашигт ажиллагааны чанар

Банкуудын ашигт ажиллагааг харьцуулахад дараах гурван үзүүлэлт тусална.

  • Цэвэр хүүгийн маржин: Банк хүүгийн орлого олдог активуудаасаа хэр үр ашигтай орлого бий болгож байгааг харуулна.

  • Цэвэр ашгийн маржин: Нийт орлогоос хэдэн хувь нь цэвэр ашиг болж үлдэж байгааг илэрхийлнэ.

  • ROE буюу өөрийн хөрөнгийн өгөөж: Банк хувьцаа эзэмшигчдийн өөрийн хөрөнгийг ашиглан хэр хэмжээний ашиг бий болгож байгааг харуулна.

Эдгээрийг зөвхөн нэг улирлын үзүүлэлтээр бус, өмнөх жилүүдийн чиг хандлагатай харьцуулах нь илүү ач холбогдолтой. Мөн өндөр ROE нь дангаараа бага эрсдэлтэй эсвэл сайн хөрөнгө оруулалт гэсэн үг биш.

Гуравдугаарт: Зээлийн чанар

Банкны ашигт ажиллагааг үнэлэхдээ зээлийн эрсдэлийг орхигдуулж болохгүй. Учир нь өнөөдөр бүртгэгдэж буй ашиг ирээдүйд чанаргүй зээлийн өсөлтөөс шалтгаалан буурах эрсдэлтэй.

Энэ удаагийн харьцуулалтад ХХБ-ны чанаргүй зээлийн харьцаа 4.9%, Төрийн банкных 4.4%, Хаан банкных 4.2% гэж дурдагдсан.

Гэхдээ эдгээр үзүүлэлтийг банкны эрсдэлийн бүрэн үнэлгээ гэж ойлгож болохгүй. Чанаргүй зээлийн харьцаанаас гадна хугацаа хэтэрсэн зээл, зээлийн эрсдэлийн сангийн хүрэлцээ, зээлийн төвлөрөл болон салбарын бүтэц чухал.

Тиймээс хамгийн өндөр ашигтай банк заавал хамгийн эрсдэл багатай банк биш.

3. Сайн тайлантай банк заавал хямд үнэлгээтэй байдаг уу?

Миний хувьд хамгийн чухал асуулт бол энэ.

Банкны бодит гүйцэтгэл төсөөллөөс давсан нь эерэг дохио байж болно. Гэхдээ хувьцаа худалдан авах эсэхийг шийдэхэд зах зээл тухайн эерэг үр дүнг аль хэдийн үнэд шингээсэн эсэхийг бас шалгах хэрэгтэй.

Үүний тулд би P/B буюу зах зээлийн үнэлгээг өөрийн хөрөнгөтэй харьцуулсан харьцаа, мөн ROE-г хамтад нь авч үздэг.

P/B бага байвал хувьцаа өөрийн хөрөнгөтэй харьцуулахад хямд үнэлэгдэж байж болох юм. Гэхдээ энэ нь дангаараа хувьцааг хямд гэсэн баталгаа биш. Ашигт ажиллагаа сул, зээлийн эрсдэл өндөр эсвэл ирээдүйн өсөлтийн төлөв тааруу байгаа учраас зах зээл бага үнэлгээ өгч байж болно.

Харин ROE өндөр, ашиг нь тогтвортой, зээлийн чанар сайн банк илүү өндөр P/B үнэлгээтэй байх нь үндэслэлтэй байж болно.

Тиймээс таван банкныг харьцуулахдаа дараах асуултуудыг хамтад нь тавих нь зүйтэй.

  1. Банк өөрийн хөрөнгөөс хэр их ашиг бий болгож байна вэ?

  2. Энэ ашиг тогтвортой юу, эсвэл түр зуурын хүчин зүйлээс хамаарч байна уу?

  3. Зах зээл уг ашгийн төлөө ямар үнэлгээ өгч байна вэ?

  4. Зээлийн эрсдэл болон ирээдүйн өсөлтийг тооцсоны дараа одоогийн үнэ сонирхолтой хэвээр байна уу?

Миний шинэчилсэн үнэлгээгээр Төрийн банк болон ХХБ-ны хувьцааны үнэ цэнийн хүрээ өөрчлөгдсөн. Гэхдээ үнэлгээний хүрээ өөрчлөгдөх нь зах зээлийн үнэ тэр хэмжээнд хүрнэ гэсэн баталгаа биш. Мөн нэг банкны үнэлгээний хүрээг нөгөө банкныхтай шууд харьцуулахын өмнө ашигласан аргачлал, таамаглал, хувьцааны тоо болон эрсдэлийн нөхцөлийг ижил суурьтай эсэхийг шалгах шаардлагатай.

4. Хөрөнгө оруулагчид юуг ойлгох хэрэгтэй вэ?

Энэ удаагийн таван банкны харьцуулалтаас дөрвөн сургамж авч болно.

Нэгдүгээрт, төсөөлөлтэй харьцуулах нь бодит гүйцэтгэлийг ойлгох эхлэл юм. Банк өмнөх оноос өссөн байж болно. Гэхдээ бидний хүлээлтээс доогуур ажилласан бол санхүүгийн загвараа дахин шалгах шаардлагатай.

Хоёрдугаарт, орлого ба ашиг хоёр өөр зүйл. Хаан банк болон ХХБ-ны жишээнээс хүүгийн орлого төсөөллөөс давсан ч цэвэр ашиг төсөөлөлд хүрэхгүй байж болдгийг харж болно.

Гуравдугаарт, банкны чанарыг ашигт ажиллагаа болон зээлийн эрсдэлийг хамтад нь харж үнэлнэ. Өндөр ашигтай ч зээлийн чанар муудаж байгаа банкны ирээдүйн эрсдэлийг үл тоомсорлож болохгүй.

Дөрөвдүгээрт, сайн компани ба сайн хөрөнгө оруулалт хоёр ялгаатай. Банк сайн ажиллаж байгаа ч хувьцааны үнэ аль хэдийн өндөр хүлээлтийг шингээсэн бол ирээдүйн өгөөж хязгаарлагдмал байж болно. Харин сул тайлантай банк ч зах зээлийн үнэ нь эрсдэлийг хангалттай тусгасан тохиолдолд өөр боломж үүсгэж болно.

Эцэст нь

2026 оны III улирлын тайлангаас миний хувьд хамгийн тод харагдсан зүйл бол таван банкны гүйцэтгэл нэг хэвийн байгаагүй явдал юм. Голомт банк болон Төрийн банк цэвэр ашгийн төсөөллөөс давсан эерэг үр дүн үзүүлсэн бол Хаан банк, ХХБ-ны хувьд орлогын гүйцэтгэл сайн байсан ч ашигт ажиллагааг илүү нарийн шинжлэх шаардлагатай байлаа.

Гэхдээ энэ харьцуулалт дангаараа аль банкны хувьцааг худалдаж авахыг шийдэхэд хангалтгүй. Банк бүрийн ашигт ажиллагаа, зээлийн чанар, өсөлтийн төлөв болон одоогийн үнэлгээг хамтад нь авч үзэх хэрэгтэй.

Хөрөнгө оруулалт хийхдээ зөвхөн “Аль банк хамгийн их ашиг олсон бэ?” гэж асуухын оронд:

“Аль банк хүлээлтээсээ илүү ажилласан бэ, энэ гүйцэтгэл хэр тогтвортой вэ, мөн одоогийн үнээр нь авахад надад хангалттай өгөөж үлдэж байна уу?” гэж асууж сураарай.

📚 Компанийг өөрөө судалж, үнэлж сурахыг хүсвэл

Энэ удаагийн судалгааг би зөвхөн эцсийн үнээс нь илүүтэй яаж компанийн санхүүг судалж, ирээдүйг төсөөлж, үнэлгээ хийх вэ гэдгийг харуулах зорилгоор хийлээ.

Хэрвээ та:

  • Санхүүгийн тайлан унших

  • Компанийг системтэй судлах

  • Салбарын болон өрсөлдөгчийн шинжилгээ хийх

  • Хувьцааг өөрөө үнэлэх

  • Хөрөнгө оруулалтын багцаа бүрдүүлэх

  • Хувьцаа авахдаа юуг анхаарах зэргийг эхнээс нь сурахыг хүсэж байвал “Хуримтлал Академи” хаалттай группээс эдгээрийг алхам алхмаар заасан

Тайлбар: Энэхүү нийтлэл нь миний хийсэн санхүүгийн загвар болон таамаглалд тулгуурласан судалгааны материал бөгөөд хөрөнгө оруулалтын зөвлөгөө биш юм.

Reply

Avatar

or to participate